Birdnesting : wat zijn de fiscale gevolgen ?

Wat is “birdnesting”? 

Een alternatieve oplossing is “birdnesting”. Dit betekent dat de kinderen in de oude gezinswoning blijven wonen, terwijl het de ouders zijn die beurtelings ergens anders gaan wonen: de weken waarin de vader zorg draagt voor de kinderen, verblijft hij in de oude gezinswoning samen met de kinderen, terwijl de moeder die weken in een andere woning verblijft; omgekeerd, de weken waarin de moeder zorg draagt voor de kinderen, verblijft zij in de oude gezinswoning samen met kinderen, terwijl die weken de vader op een andere locatie verblijft.  

Kortom, vader en moeder verhuizen beurtelings tussen de oude gezinswoning naar een andere locatie. De bedoeling is dat de moeder haar domicilie op de oude gezinswoning behoudt en dat de vader zijn domicilie vestigt op een ander adres. De moeder heeft de kinderen fiscaal ten laste. 

Aan dit scenario kleeft wel een duur kostenplaatje. Er is de gezinswoning die moet onderhouden en vaak nog afbetaald worden,  en zowel de vader als de moeder moeten elk een eigen verblijfplaats hebben (of eventueel een gezamenlijk gehuurde studio). Het is dan ook noodzakelijk dat er duidelijke praktische afspraken gemaakt worden. 

Fiscale gevolgen  

Maar wat zijn de gevolgen op het vlak van onderhoudsgelden? 

Bij de  aftrek van onderhoudsgelden geldt nog steeds als basisvoorwaarde dat de ontvanger van het onderhoudsgeld geen deel mag uitmaken van het gezin van de betaler ervan. Maar hoe zit dat bij “birdnesting”?  

In 2024 stelde de rechtbank eerste aanleg Antwerpen, dat bij “birdnesting” de kinderen niet meer geacht worden deel uit te maken van het gezin van de vader (Rb. Antwerpen, afd. Antwerpen, 11 maart 2024). De rechter oordeelde dat er immers geen sprake meer was van een gezin in de klassieke betekenis. De periode waarin de vader geen toegang heeft tot de gezinswoning kan niet beschouwd worden als een tijdelijke onderbreking. En als de kinderen niet meer geacht worden deel uit te maken van het gezin van de vader, kan hij de voor zijn kinderen betaalde onderhoudsgelden, wel fiscaal nog in aftrek brengen. 

Het hof van beroep te Antwerpen bevestigde recent dit vonnis (Antwerpen, 28 april 2026).  Deze interpretatie is voor kritiek vatbaar. Het toont aan dat de fiscale wetgeving niet aangepast is aan de actuele tendensen in het familierecht. 

Alles draait rond de vraag of er sprake is van een “tijdelijke verwijdering uit het gezin". Dat is immers niet voldoende om de voor de kinderen betaalde onderhoudsgelden fiscaal in aftrek te kunnen brengen.